Warmtenetten

21 mei 2010

{slide=1. Hoeveel warmte wordt er in Nederland gebruikt en hoe is dit verdeeld? }
Het huidige warmtegebruik ligt ongeveer op 1300 PJ (totale energieverbruik is ca. 3300 PJ) . Dit is als volgt verdeeld: 40% in de gebouwde omgeving, 40% in de industrie, 10% binnen de elektriciteitsproductie en 10% binnen de landbouw.
{slide=2. Wat is restwarmte en hoeveel restwarmte is er in Nederland? }
Restwarmte is warmte die niet benut wordt voor hergebruik. Als je alle restwarmtebronnen zou mogen optellen dan is er in Nederland, zonder de grote raffinaderijen mee te tellen, voor een capaciteit van meer dan 10 grote energiecentrales aan restwarmte aanwezig. Helaas is voor een groot deel van deze restwarmtebronnen het niet rendabel om de restwarmte op te vangen en te hergebruiken.
{slide=3. Waar wordt warmte geproduceerd? }
Warmte kan speciaal worden geproduceerd of is simpelweg een (industrieel) restproduct.  Warmte als restproduct ontstaat bij productieprocessen die veel energie vragen als bijvoorbeeld de Chemische-, IJzer&Staal-, Glas-, Voedingsmiddelenindustrie, etc.
Warmte wordt ook geproduceerd. Het ontstaat bij verbrandingsinstallaties die naast warmte ook elektriciteit leveren door verbranding van olie, aardgas of afval.
Ook wordt er op bepaalde plekken warmte succesvol onttrokken op grote diepte onder het aardoppervlak. Dat noemen we geothermie
{slide=4. Wat is een warmtenet? }
Een warmtenet is een infrastructuur van pijpleidingen die warmteaanbieders, meestal over een grote afstand, verbindt met warmtevragers. Dit kan een verbinding zijn van twee naast elkaar gelegen bedrijven tot en met een complex energieweb van leidingen waar meerdere aanbieders en vragende partijen met elkaar warmte uitwisselen en dus elkaars warmte (her)gebruiken. Overcapaciteit van warmte (vaak seizoensgebonden) kan worden opgevangen door grootschalige warmteopslag. Hier zijn speciale faciliteiten voor.
{slide=5. Voor welke locaties zijn warmtenetwerken interessant? }
Gezien de kosten, complexiteit van zowel de (leiding)infrastructuur als van de organisatie, kent een rendabel warmtenetwerk altijd een beperkt gebied (binnen straal van circa 10 km).  Een goede balans tussen de hoeveelheden warmteaanbod en -vraag (eventueel ook koude), is noodzakelijk voor een goede businesscase en het slagen van een dergelijk initiatief.
Grote afnemers van warmte zijn bijvoorbeeld glastuinbouwbedrijven, kantoren en industrieterreinen. Dit geldt voor zowel bestaande bebouwing als voor nieuwe gebieden.
{slide=6. Wat gebeurt er nu met warmte die niet kan worden hergebruikt? }
De meeste warmte die niet kan worden hergebruikt wordt afgekoeld. Dit kan via de lucht, bijvoorbeeld door hete lucht/stoom die via de schoorsteen de lucht ingaat. Door de lengte van de schoorsteen koelt het af.
Maar kan ook middels water worden gekoeld. Dit gebeurd o.a. met koelmachines of in koeltorens. Het afgekoelde water wordt vervolgens meestal geloosd op het oppervlaktewater.
{slide=7. Waar wordt restwarmte met succes toegepast? }
Op grote schaal wordt afval verbrand en via stoomproductie omgezet in elektriciteit en warmte. De warmte wordt steeds meer ingezet voor het verwarmen van gebouwen.
Indien de restwarmte een hogere temperatuur dan 90 °C heeft, kan deze warmte via absorptiekoelmachines ook worden omgezet in koude om bijvoorbeeld processen te koelen maar ook om kantoorpanden van koelte te voorzien.
Ook op industrieterreinen en binnen grote glastuinbouwgebieden komen inmiddels de eerste  ‘slimme’ koppelingen tussen vraag en aanbod tot stand.
{slide=8. Wat zijn de grootste voordelen van de toepassing van restwarmte? }
  • Er is veel aanbod van warmte (het is er meestal  gewoonweg).
  • Met de toepassing van restwarmte kan een gasinfrastructuur volledig worden vervangen en daarmee schadelijke uitstoot van stoffen als kooldioxide, NOX en Fijnstof, methaanslip, etc. substantieel worden gereduceerd. De relatieve CO₂ reductie steekt met restwarmtetoepassing  gunstig af ten opzichte van andere duurzame energiebronnen.
  • Een warmtenetwerk is een lange termijnoplossing die prijstechnisch los staat van in  de toekomst stijgende gasprijzen.
{slide=9. Wat zijn de grootste nadelen van toepassing van restwarmte? }
  • Een langjarige koppeling betekend een afhankelijkheid tussen de aangesloten partijen.
  • Aanbieders van restwarmte stappen in een voor hen niet traditionele productie en zijn gewend te focussen op hun Core Business.
  • Terwijl de milieuwinst hoog is, duurt het een tijd voordat er wat te verdienen valt. Rendement en winst worden daarom over een lange termijn berekend. Dit houdt mede verband met de kosten voor back-up voorzieningen en volloopsnelheid (hoe snel andere bedrijven/partijen zich aansluiten) bij nieuwe gebieden.
  • Ondernemerschap, doorzettingsvermogen, consistent beleid zijn sleutelwoorden.
{slide=10. Wat is de rol van Energy Valley? }
  • De grootste uitdaging bij dit soort vaak grootschalige en complexe investeringen ligt bij het samenbrengen van de juiste partijen, zowel publiek als privaat.
  • Een regierol bij het scannen van regionale kansen (initiatiefase), een gestructureerd proces tot en met de businessanalyse van een warmtenet, inclusief ondersteuning bij het vinden van de juiste organisatie.
  • Het ontwikkelen en borgen van kennis door samenwerking met opleidingsinstituten.  {/slides}
Nieuwsarchief